Osmanlı İmparatorluğu, Anadolu’nun küçük bir ucunda, Söğüt ve çevresinde kurulan bir beylikten, üç kıtaya yayılan köklü bir cihan devletine dönüşmüştür. 1299 yılından 1922 yılına kadar süren 623 yıllık bu köklü tarih, dünya siyasetine ve kültürüne yön veren bir hanedan tarafından yönetilmiştir. Bu süreç boyunca Osmanlı tahtına, aynı soydan gelen tam 36 hükümdar oturmuştur.
Tarihsel vesikalar ve kanıtlanmış akademik veriler ışığında, kuruluşundan çöküşüne kadar tam kronolojik sırayla Osmanlı Padişahları listesi ve dönemlerin en önemli tarihi gerçekleri şunlardır:
- Kuruluş Dönemi (1299 – 1453)
Beylik yapısından kurumsal bir devlet mekanizmasına geçişin sağlandığı, ilk sistemli fetihlerin yapıldığı ve Balkanlar’da Türk hakimiyetinin temellerinin atıldığı dönemdir.
- Osman Gazi
1299 – 1326
Osmanlı hanedanının ve devletinin kurucusudur. Kendi adına ilk parayı (bakır) bastırarak bağımsızlık adımlarını atmıştır.
- Orhan Gazi
1326 – 1362
Bursa’yı fethedip başkent yapmıştır. İlk düzenli orduyu (Yaya ve Müsellem) kurarak askeri teşkilatlanmayı başlatmıştır.
- I. Murad (Hüdavendigar)
1362 – 1389
Edirne’yi fethetmiş ve Balkanlar’da kesin Türk egemenliğini kurmuştur. I. Kosova Savaşı sonrasında savaş meydanında şehit düşen tek padişahtır.
- I. Bayezid (Yıldırım)
1389 – 1402
İstanbul’u yoğun bir şekilde kuşatan ilk padişahtır. 1402 Ankara Savaşı’nda Timur’a esir düşmüş, bu durum devlette 11 yıllık Fetret Devri’ni başlatmıştır.
- I. Mehmed (Çelebi)
1413 – 1421
Fetret Devri’ndeki taht kavgalarına son vererek devletin birliğini yeniden sağladığı için “Devletin İkinci Kurucusu” kabul edilir.
- II. Murad
1421 – 1451
Varna ve II. Kosova Savaşları ile Haçlı ordularını mağlup ederek Türklerin Balkanlar’daki varlığını kesin olarak perçinlemiştir.
- Yükselme Dönemi (1453 – 1579)
İstanbul’un fethiyle başlayan bu dönem, imparatorluğun askeri, ekonomik ve kültürel olarak dünyadaki en büyük güç haline geldiği altın çağdır.
- 7. II. Mehmed (Fatih Sultan Mehmed) [1451 – 1481]: 1453 yılında İstanbul’u fethederek Doğu Roma (Bizans) İmparatorluğu’na son vermiş ve Orta Çağ’ı kapatıp Yeni Çağ’ı açmıştır.
- 8. II. Bayezid [1481 – 1512]: Kardeşi Cem Sultan’ın isyanı ve Avrupa’ya sığınması nedeniyle dönemi fetihler açısından daha sakin geçmiş, iç düzenin sağlanmasına odaklanılmıştır.
- 9. I. Selim (Yavuz Sultan Selim) [1512 – 1520]: 8 yıllık saltanatında rotayı tamamen Doğu’ya çevirmiştir. Çaldıran ve Ridaniye savaşlarıyla Safevi ve Memlük güçlerini yenmiş, halifeliği Osmanlı hanedanına getirmiştir.
- 10. I. Süleyman (Kanuni) [1520 – 1566]: 46 yıl ile tahtta en uzun süre kalan padişahtır. Belgrad ve Rodos’u fethetmiş, Mohaç Meydan Savaşı ile Macaristan’ı kontrol altına almıştır. İmparatorluk en geniş sınırlarına bu dönemde yaklaşmıştır.
- 11. II. Selim [1566 – 1574]: Ordunun başında bizzat sefere çıkma geleneğini bırakan ilk padişahtır. Kıbrıs adası onun döneminde fethedilmiştir.
- 12. III. Murad [1574 – 1595]: Sınırlar genişlemeye devam etse de, tecrübeli Sadrazam Sokollu Mehmed Paşa’nın ölümüyle (1579) birlikte yükselme dönemi sona ermiştir.
- Duraklama Dönemi (1595 – 1699)
Merkezi idarede bozulmaların başladığı, Yeniçeri isyanlarının baş gösterdiği ve fetihlerin yavaşlayarak durma noktasına geldiği evredir.
| Padişah | Saltanat Yılları | Öne Çıkan Kanıtlanmış Gerçekler |
| 13. III. Mehmed | 1595 – 1603 | Sancaktan gelerek tahta çıkan son padişahtır. Haçova Meydan Savaşı’nı kazanmıştır. |
| 14. I. Ahmed | 1603 – 1617 | Tahta geçiş sistemini değiştirerek hanedanın en yaşlı ve olgun üyesinin başa geçmesini sağlayan Ekber ve Erşed sistemini getirmiştir. |
| 15. I. Mustafa | 1617-1618 / 1622-1623 | Sağlık sorunları ve akli dengesindeki yetersizlik nedeniyle iki kez tahttan indirilmiştir. |
| 16. II. Osman (Genç Osman) | 1618 – 1622 | Yeniçeri Ocağı’nı kaldırmak gibi köklü reform fikirleri nedeniyle yeniçeriler tarafından tahttan indirilerek katledilen ilk padişahtır. |
| 17. IV. Murad | 1623 – 1640 | Tütün, içki ve gece sokağa çıkma yasaklarıyla İstanbul’da asayişi sert bir şekilde sağlamıştır. Bağdat’ı geri almıştır. |
| 18. I. İbrahim | 1640 – 1648 | Döneminde Venedik ile uzun yıllar sürecek olan Girit adası kuşatması başlatılmıştır. |
| 19. IV. Mehmed | 1648 – 1687 | 7 yaşında tahta çıkarak Osmanlı tarihinin en genç padişahı olmuştur. Döneminin son yıllarında II. Viyana Kuşatması bozgunu yaşanmıştır. |
| 20. II. Süleyman | 1687 – 1691 | Avusturya savaşlarının getirdiği ekonomik buhranı çözmek için vergilerde reformlar aramıştır. |
| 21. II. Ahmed | 1691 – 1695 | Ağır kayıpların verildiği Salankamen Savaşı bu dönemde gerçekleşmiştir. |
| 22. II. Mustafa | 1695 – 1703 | Ordunun başında bizzat sefere çıkan son padişahtır. 1699 Karlofça Antlaşması ile Osmanlı ilk kez Batı’da büyük çapta toprak kaybetmiştir. |
- Gerileme Dönemi (1703 – 1792)
Kaybedilen toprakları geri alma politikasının başarısız olması üzerine, Avrupa’nın askeri ve teknik üstünlüğünün kabul edilerek ilk batı tarzı ıslahatların yapıldığı dönemdir.
- 23. III. Ahmed [1703 – 1730]: İlk batılılaşma adımlarının atıldığı Lale Devri padişahıdır. İlk matbaa (İbrahim Müteferrika) bu dönemde kurulmuştur. Patrona Halil İsyanı ile tahttan indirilmiştir.
- 24. I. Mahmud [1730 – 1754]: Askeri alanda ilk kez yabancı uzmanlardan (Humbaracı Ahmed Paşa) yararlanarak orduyu modernize etmeye çalışmıştır.
- 25. III. Osman [1754 – 1757]: Saltanatı kısa sürmüş, dönemi İstanbul’daki büyük yangınlar ve kış donmalarıyla kayıtlara geçmiştir.
- 26. III. Mustafa [1757 – 1774]: Maliyeyi düzeltmeye çalışmış ve Laleli Camii’ni yaptırmıştır. Döneminin sonunda Rusya ile ağır yenilgilerle sonuçlanan savaşlar başlamıştır.
- 27. I. Abdülhamid [1774 – 1789]: Rusya ile Osmanlı tarihinin en ağır anlaşmalarından biri olan Küçük Kaynarca Antlaşması onun döneminde onaylanmıştır.
- 28. III. Selim [1789 – 1807]: “Nizam-ı Cedid” adıyla Batı modeline göre yepyeni bir askeri ve idari sistem kurmuş, ancak Kabakçı Mustafa İsyanı ile yenilik karşıtları tarafından tahttan indirilmiştir.
Fen liseleri taban puanları ve yüzdelik dilimleri için sayfamızı takip ediniz.
- Dağılma Dönemi (1807 – 1922)
Milliyetçilik isyanları ve dış baskılar karşısında ayakta kalma mücadelesinin verildiği, devlet kurumlarının tamamen modernleştirildiği imparatorluğun son devridir.
- 29. IV. Mustafa [1807 – 1808]: III. Selim’i deviren isyandan sonra tahta çıkmış ve yalnızca 14 ay tahtta kalabilmiştir.
- 30. II. Mahmud [1808 – 1839]: 1826 yılında Yeniçeri Ocağı’nı tamamen ortadan kaldırarak (Vaka-i Hayriye) yerine modern orduyu kurmuştur. Kılık kıyafetten bürokrasiye kadar devleti kökten yenilemiştir.
- 31. Abdülmecid [1839 – 1861]: Osmanlı’da kanun üstünlüğünü ve modern vatandaşlık haklarını başlatan Tanzimat Fermanı (1839) ile Islahat Fermanı (1856) bu dönemde ilan edilmiştir. Dolmabahçe Sarayı’nı yaptırmıştır.
- 32. Abdülaziz [1861 – 1876]: Avrupa’ya seyahat amacıyla giden tek padişahtır. Dünyanın en büyük üçüncü deniz filosunu kurdurmuştur.
- 33. V. Murad [1876]: Sadece 93 gün tahtta kalarak Osmanlı tarihinin en kısa süre saltanat süren hükümdarı olmuştur.
- 34. II. Abdülhamid [1876 – 1909]: İlk Osmanlı anayasası olan Kanun-i Esasi’yi ilan ederek I. Meşrutiyet dönemini başlatmıştır. Eğitim, demiryolları (Hicaz Demiryolu) ve telgraf hatları konusunda büyük altyapı yatırımları yapmış, 31 Mart Vakası sonrası tahttan indirilmiştir.
- 35. V. Mehmed (Reşad) [1909 – 1918]: Trablusgarp, Balkan Savaşları ve I. Dünya Savaşı bu padişahın döneminde yaşanmıştır. Yönetim ağırlıklı olarak İttihat ve Terakki Cemiyeti’nin kontrolündedir.
- 36. VI. Mehmed (Vahdeddin) [1918 – 1922]: Osmanlı İmparatorluğu’nun son padişahıdır. I. Dünya Savaşı mağlubiyeti ve İstanbul’un işgali süreçlerini yaşamıştır. 1 Kasım 1922’de saltanatın resmen kaldırılmasıyla Osmanlı Devleti tarih sahnesinden çekilmiştir.
Tüm öğrencilerimizi online matematik kampları programlarımıza bekleriz.
